Problem z moralnością religijną nie bierze się stąd, że moralność jest w nieunikniony sposób czysta,
ale stąd, że religia jest nieuleczalnie niezrozumiała.
Bernard Williams

SUMIENIE I DOBRO MORALNE

„Jeśli sumienie ma być motywem dobra moralnego, to zapytać należy: Kiedy wiadomo, że człowiek posługuje się własnym sumieniem w wyborach moralnych? Jak zweryfikować, czy ktoś kieruje się w wyborze moralnym dyrektywą sumienia? Niektórzy pytają dalej: Dlaczego człowiek nie zawsze kieruje się własnym sumieniem? Najpełniejszą i zarazem subiektywną odpowiedzią jest orzeczenie samego podmiotu moralnego. Sumieniem kieruje się ten, kto ma przekonania moralne i »uznaje wyższość jednych wartości nad innymi, ma wyobrażenia moralne dobrych celów, nadto jego przekonania są niesprzeczne z jego wizją świata«. (…) W niektórych nurtach filozofii moralnej czuje się ograniczone zaufanie do instancji sumienia. Sama dyrektywa sumienia to wiele, gdy mówimy o dobru moralnym, i jednocześnie zbyt mało, by mieć pewność realizacji dobra moralnego”.

Pytanie o dobro jest pytaniem o „drugiego człowieka”; pytanie o koszta dotyczy jedynie osoby ponoszącej wydatki. A gdy drugi człowiek znika z pola widzenia, nie ma bodźca, ani okazji, by przyjrzeć się sensowi moralnemu czynu. (Zygmunt Bauman)

„… my wszyscy, wielcy i mali jednako, skazani jesteśmy teraz na męki moralnego wyboru, od których żadne protekcjonalne poklepywanie po ramieniu przez możnych tego świata, żadne licencjonowane przez państwo lombardy czy gwarantowane przez władców chłodnie, w których można by odpowiedzialność na czas pewien przechować lub zastawić, żadne formuły rozgrzeszenia oficjalnych pośredników między nami a Bogiem, zwolnić nas nie mogą. »Być moralnym« to niekoniecznie tyle, co czynić dobro; ale to tyle, co wiedzieć, że czyny dzielą się na dobre i złe, i że trzeba między nimi wybierać, i że wyboru trzeba dokonać na własną rękę i własne ryzyko”. 

Moralność ▪ zbiór zasad (norm), które określają, co jest dobre, a co złe. Moralność jest jednym ze społecznych systemów normatywnych. Zasady moralne przyjmują najczęściej formę zdań rozkazujących lub zakazujących, rzadziej oznajmujących. Naruszenie tych zasad powoduje zwykle wewnętrzny konflikt psychiczny, zwany poczuciem winy. Moralności nie należy mylić z obyczajami. Przy łamaniu normy obyczajowej ma się poczucie wstydu, zaś przy łamaniu normy moralnej poczucie winy.

Close Menu

Zamówienie pakietu EXTRA


WYBIERAM PAKIET EXTRA - 900 PLN / ROK


Zamówienie pakietu PREMIUM


WYBIERAM PAKIET PREMIUM - 750 PLN / ROK


Zamówienie pakietu SUPER


WYBIERAM PAKIET SUPER - 600 PLN / ROK


Zamówienie pakietu STANDARD


WYBIERAM PAKIET STANDARD - 450 PLN / ROK


Zamówienie pakietu BASIC


WYBIERAM PAKIET BASIC - 300 PLN / ROK